Μια προσπάθεια διερεύνησης της προέλευσης των Εβραίων του Ισραήλ και της διασποράς ανά τον κόσμο. Μέρος 3ο

Οι Αιθίοπες Εβραίοι Μέρος 3ο

Αρχαία ιστορία

Περίπου τον 8ο αιώνα π.Χ., ένα βασίλειο γνωστό ως Ντ’μτ εγκαθιδρύθηκε στη βόρεια Αιθιοπία και Ερυθραία. Η πρωτεύουσά του βρισκόταν κοντά στην πόλη Γιέχα, στη βόρεια Αιθιοπία. Οι σύγχρονοι ιστορικοί θεωρούν ότι αυτός ο πολιτισμός ήταν αυτόχθων στην Αιθιοπία, αν και επηρεάστηκε από τους Σαβαίους, εξαιτίας της ηγεμονίας των δεύτερων στη Ερυθρά Θάλασσα. Κάποιοι ιστορικοί θεωρούν το Ντ’μτ αποτέλεσμα της ένωσης των Αφροασιατικών πολιτισμών του Κουσιτικού και Σημιτικού κλάδου.

Εβραίοι Αιθίοπες

Η Αιθιοπία αναφέρεται σε έργα του Όμηρου αλλά και του Ησίοδου. Η ονομασία του κατοίκου της χώρας αυτής «αιθίοψ» είναι αρχαία ελληνική λέξη και σημαίνει άνθρωπος με καμένη (ή ηλιοψημένη) όψη. Πληροφορίες για τη ζωή της χώρας αυτής κατά την αρχαϊκή περίοδο δίνει ο ιστορικός Ηρόδοτος, ο οποίος χρησιμοποιεί τον όρο Αιθιοπία για να περιγράψει τις εκτάσεις νότια της Αιγύπτου, δηλαδή το σημερινό Σουδάν και την Αιθιοπία. Αναφέρει ότι στην αρχή οι Αιθίοπες ήταν νομάδες και σχεδόν σε ημιάγρια κατάσταση, ύστερα όμως ήρθαν σε επιμειξία με τους Αιγυπτίους, υιοθέτησαν τα Αιγυπτιακά ήθη και ως αποτέλεσμα εκπολιτίστηκαν. Κάποιος αρχαίος θρύλος αναφέρει ότι εκτός από τους Αιγυπτίους ήρθαν σε επιμειξία και με τους Εβραίους. Εκτός όμως από αυτούς τους λαούς, σημαντική επίδραση είχε στους Αιθίοπες και ο ελληνικός πολιτισμός, που είχε φτάσει ως εκεί, όπως προκύπτει, από μελέτες επιγραφών και νομισμάτων, που βρέθηκαν σε αρχαιολογικές ανασκαφές. Αυτό το μαρτυρά και μια παράδοση στους Αβησσυνούς, που σύμφωνα μ’ αυτήν είχε πάει στη χώρα τους και ο Μέγας Αλέξανδρος.

Ο Οβελίσκος του Αξούμ

Οβελίσκος στο Αξούμ.

Μετά την πτώση του Ντ’μτ τον τέταρτο αιώνα π.Χ., στο οροπέδιο κυριάρχησαν μικρότερα βασίλεια. Τον 1ο αιώνα μ.Χ., το βασίλειο του Αξούμ αναδύθηκε στη βόρεια Αιθιοπία. Σύμφωνα με το μεσαιωνικό βιβλίο του Αξούμ, η πρώτη πρωτεύουσα του βασιλείου, η Μαζαμπέρ, κτίστηκε από τον Ιτίγιοπς, γιο του Κους. Το Αξούμ αργότερα θα επέκτεινε την κυριαρχία του στην Υεμένη, στην απέναντι πλευρά της Ερυθράς Θάλασσας. Ο Πέρσης θρησκευτικός ηγέτης Μάνης ανέφερε το Αξούμ ανάμεσα στις τέσσερις μεγάλες δυνάμεις της εποχής του (3ος αιώνας), μαζί με την Αρχαία Ρώμη, την Περσία και την Κίνα.

Χριστιανικά χρόνια

Ο Χριστιανισμός διαδόθηκε στην Αιθιοπία τον 4ο αιώνα από τον Έλληνα έμπορο Φρουμέντιο, που έγινε επίσκοπος της χώρας. Στην Αιθιοπία διαδόθηκε και επικράτησε ο Μονοφυσιτισμός, που αποτελεί μέχρι σήμερα την επίσημη θρησκεία της χώρας. Πολλοί θεωρούν ότι οι Αιθίοπες είναι Κόπτες, αυτό όμως δεν ισχύει γιατί Κόπτες λέγονται μόνο οι Μονοφυσίτες της Αιγύπτου, ούτε υπάρχει ο όρος Κόπτης κάπου στην θρησκεία και στα γραπτά τους. Βρίσκει δε κανείς πολλά στοιχεία από την Παλαιά Διαθήκη στο τελετουργικό της λειτουργίας τους, όπως τη χρήση μουσικών οργάνων και τυμπάνων που συνοδεύουν με χορευτικές κινήσεις. Κάτι άλλο κοινό επίσης είναι ότι κάνουν περιτομή στους άρρενες σε πολύ νεαρή ηλικία. Όλα αυτά τα στοιχεία προϋπήρχαν στην περιοχή και δείχνουν την εβραϊκή επίδραση, απλά ενσωματώθηκαν με την άφιξη του Χριστιανισμού. Η Αιθιοπία ήταν τόσο πολύ απομονωμένη από τον υπόλοιπο γνωστό μέχρι τότε κόσμο ως το 13ο αιώνα και γνώριζαν τόσο λίγα πράγματα γι’ αυτήν, ώστε χρειάστηκε να γίνουν μεγάλες επιδρομές μουσουλμάνων στη χώρα, για να μάθουν ότι υπήρχε εκεί ένα Χριστιανικό κράτος.

Το 614, ο αυτοκράτορας του Αξούμ προσέφερε καταφύγιο στον Μωάμεθ και τους μουσουλμάνους.

Εβραιάκι Αιθίοπας με γιόμουλκα κρατώντας την ισραηλινή σημαία

Οι Εβραίοι της Αιθιοπίας ανήκαν σε μια κοινότητα που ονομάζεται Σπίτι του Ισραήλ, η προέλευσή τους όμως παραμένει ένα μυστήριο. Πολλοί πιστεύουν ότι προέρχονται από μία από τις λεγόμενες δέκα φυλές των αρχαίων βασιλείων του Ισραήλ ή από Ισραηλίτες που συνόδευαν το γιο της βασίλισσας Σαβά και του βασιλιά Σολομώντα στην Αιθιοπία, γύρω στο 950 π.Χ. Άλλοι πιστεύουν ότι έφυγαν από εκεί μετά την καταστροφή του πρώτου εβραϊκού ναού το 586 π.Χ.

 
Οι Αιθίοπες Εβραίοι ακολουθούσαν την Τορά, (την Πεντάτευχο, τα πρώτα πέντε βιβλία της Παλαιάς Διαθήκης) ασκούσαν μια βιβλική εκδοχή του Ιουδαϊσμού και προσεύχονταν σε συναγωγές. Καθώς όμως ήταν απομονωμένοι από τους υπόλοιπους Εβραίους για χιλιετίες, πίστευαν ότι ήταν και οι τελευταίοι Εβραίοι στον κόσμο. Η αυθεντικότητα της προέλευσής τους επιβεβαιώθηκε από τους αρχηγούς ραβίνους του Ισραήλ στις αρχές της δεκαετίας του 1970.

Αφήστε μια απάντηση

Your email address will not be published.